BOGOTA - Armoede, indrukwekkende menselijke veerkracht en een bijzondere ontmoeting met een vergeten gemeenschap in het zuiden van Bogotá vormen de rode draad in deze reeks verhalen over Colombia. Tijdens een reis naar de Kiwanis-districtsconventie in Paipa bezocht Anthony Haile met zijn vrouw Ingrid en samen met de internationale Kiwanis-president Lee Kuan Yong de arme wijk El Arroyo. Wat begon als een werkbezoek groeide uit tot een ervaring die hen diep raakte en die een andere kant van Colombia liet zien: een land waar solidariteit, geloof en gemeenschapszin het verschil maken, zelfs onder de moeilijkste omstandigheden.
Tekst en foto’s | Anthony Haile
Colombia behoort zonder twijfel tot de meest veelzijdige landen van Latijns-Amerika. Het is een land van indrukwekkende natuur, historische steden, gastvrije mensen en diepe sociale contrasten. Mijn vrouw en ik hebben Colombia in de afgelopen jaren meerdere keren bezocht en telkens opnieuw werden wij geraakt door de schoonheid, warmte en menselijke kracht die dit land uitstraalt.
Eerdere bezoeken brachten ons onder meer naar Bogotá in het kader van Kiwanis-activiteiten. Daar mochten wij kennismaken met de betrokkenheid van onze Colombiaanse Kiwanis-vrienden, die zich met hart en ziel inzetten voor hun gemeenschap. Elk bezoek liet een blijvende indruk achter.
In augustus van vorig jaar keerden wij opnieuw terug naar Colombia om deel te nemen aan de districtsconventie van Kiwanis, die in Paipa werd gehouden. Hoewel de conventie op zich bijzonder interessant was, wil ik in dit verhaal vooral stilstaan bij een ervaring die mij diep heeft geraakt: het bezoek aan een arme wijk in het zuiden van Bogotá, waar wij met eigen ogen konden zien hoe solidariteit en menselijkheid het leven van velen draaglijker maken.
Samen met de internationale president van Kiwanis, de heer Lee Kuan Yong, bezochten wij projecten die door Kiwanis Bogotá, samen met andere organisaties, worden ondersteund. Het werd een dag die ons niet alleen confronteerde met armoede, maar vooral met hoop, doorzettingsvermogen en liefde voor de medemens.
Daarnaast neem ik u mee, in aparte delen, op onze reis richting Paipa, langs de historische Puente de Boyacá, en later naar de prachtige koffieregio van Colombia, waar wij enkele dagen vakantie doorbrachten in Santa Rosa de Cabal. Maar alles begon met een bijzonder bezoek aan El Arroyo.
El Arroyo: een vergeten wijk vol menselijke warmte
In het zuiden van Bogotá ligt de “localidad Cazuca”, een gebied waar armoede een dagelijkse realiteit is. In deze omgeving ligt de wijk El Arroyo, een gemeenschap waar veel gezinnen onder moeilijke omstandigheden leven.
Onze groep vertrok al vroeg in de ochtend vanuit Bogotá. In de bus bevonden zich onder meer de internationale president van Kiwanis, verschillende leden van de Colombiaanse organisatie en wijzelf. Onderweg haalden wij zuster Beatriz Charria op, die ons tijdens het bezoek zou begeleiden.
Zuster Beatriz behoort tot de congregatie Hermanas Dominicas de la Presentación en heeft haar leven volledig in dienst gesteld van de gemeenschap van El Arroyo. Tijdens de rit vertelde zij ons hoe haar betrokkenheid groeide en hoe zij, ondanks beperkte middelen, bleef geloven dat verandering mogelijk is.
Op een bepaald moment ontmoette zij tijdens een reis een Zwitserse vrouw die bereid was financieel bij te dragen aan de bouw van een school en een eetzaal voor kinderen uit de wijk. Dat initiatief groeide uiteindelijk uit tot een veel groter sociaal project dat vandaag honderden mensen ondersteunt.
De weg naar El Arroyo maakte meteen duidelijk hoe zwaar het leven daar moet zijn. De bus reed over stoffige zandwegen vol kuilen en steile hellingen. Het was moeilijk te begrijpen hoe voertuigen zich hier dagelijks een weg moeten banen, vooral tijdens het regenseizoen wanneer modder en water de wegen haast onbegaanbaar maken.
Toch wonen hier duizenden mensen. Mensen die elke dag opnieuw proberen het beste te maken van hun omstandigheden.
Kiwanis als steunpilaar van de gemeenschap
Wat ons meteen opviel, was hoe groot de betrokkenheid van Kiwanis Bogotá bij deze gemeenschap is. Samen met andere organisaties ondersteunt de club verschillende sociale projecten die rechtstreeks bijdragen aan het welzijn van kinderen, ouderen en gezinnen.
Een van de belangrijkste voorzieningen is de eetzaal die dankzij de steun van Kiwanis werd gebouwd. Dagelijks ontvangen kinderen, ouderen, jongeren en personeelsleden hier maaltijden. Voor velen betekent deze eetzaal veel meer dan enkel voedsel; het is een plek van veiligheid, ontmoeting en menselijke warmte.
Daarnaast worden ouderen ondersteund met recreatieve, sociale en spirituele activiteiten. Er wordt aandacht besteed aan hun welzijn en levenskwaliteit, zodat zij hun oude dag met meer waardigheid kunnen beleven.
Voor de kinderen organiseert men jaarlijks vieringen tijdens Kinderdag, Kerstmis en andere feestdagen. Kiwanis draagt financieel bij aan deze activiteiten, zodat kinderen ondanks hun moeilijke omstandigheden toch momenten van vreugde kunnen beleven.
De impact van deze hulp is enorm. Niet alleen materieel, maar vooral emotioneel. Mensen voelen zich gezien, gewaardeerd en ondersteund.
De middelen voor deze projecten komen grotendeels van donateurs en sympathisanten die jaar na jaar bijdragen aan de Kiwanis Club in Colombia. Dankzij deze solidariteit kunnen de projecten blijven bestaan.
De onvermoeibare inzet van zuster Beatriz Charria
Tijdens ons bezoek werd duidelijk dat zuster Beatriz Charria de drijvende kracht achter veel van deze initiatieven is. Haar inzet voor de gemeenschap is werkelijk bewonderenswaardig.
Naast de school en de eetzaal hielp zij ook bij de oprichting van een koekjesfabriekje waar vrouwen uit de wijk werkgelegenheid konden vinden. Daarmee creëert zij niet alleen economische kansen, maar ook eigenwaarde en zelfstandigheid voor veel moeders en gezinnen.
Om alle projecten beter te organiseren, richtte zij FUNDHEI op, een stichting die instaat voor de coördinatie en ondersteuning van de sociale programma’s in El Arroyo.
Wat mij vooral trof, was haar onuitputtelijke energie. Voor haar lijkt niets onmogelijk wanneer het gaat om het welzijn van de kinderen en bewoners van de wijk. Zij begrijpt als geen ander dat onderwijs de sleutel is tot een betere toekomst.
Een bezoek dat diepe indruk maakte
De internationale president van Kiwanis, Lee Kuan Yong, afkomstig uit Maleisië, spreekt geen Spaans. Toch vormde taal geen echte barrière tijdens het bezoek. Met behulp van moderne technologie en vertaalapps kon hij communiceren met de bewoners en medewerkers.
Hij was zichtbaar onder de indruk van het werk dat in El Arroyo wordt verricht. Het was voor hem bijzonder waardevol om met eigen ogen te zien hoe de hulp van Kiwanis daadwerkelijk levens verandert.
Als blijk van waardering bedankte hij zuster Beatriz persoonlijk voor haar uitzonderlijke inzet. Daarnaast overhandigde hij haar een speciale Kiwanis-pin als symbool van erkenning en respect voor haar werk.
Ook mijn vrouw en ik waren diep geraakt. Het is indrukwekkend om te zien hoe mensen met zeer beperkte middelen toch zoveel voor anderen kunnen betekenen. Ondanks de moeilijke omstandigheden overheersen hier geen wanhoop of bitterheid, maar dankbaarheid, verbondenheid en hoop.
De kinderen van El Arroyo
Een van de meest emotionele momenten van de dag was ons bezoek aan de kleuterschool van El Arroyo. In deze school worden ongeveer 140 kinderen opgevangen. Zij ontvangen er onderwijs, voeding en algemene begeleiding.
Toen wij aankwamen, straalden de kinderen van enthousiasme. Hun ogen glinsterden van nieuwsgierigheid en vreugde. Zij begroetten de bezoekers met zang en applaus, alsof wij eregasten waren.
Het was ontroerend om te zien hoe deze kinderen, ondanks hun moeilijke leefomstandigheden, nog steeds die spontane kinderlijke vreugde uitstralen.
Zuster Beatriz vertelde ons dat zij vooral investeert in kinderen omdat zij de toekomst vertegenwoordigen. Wanneer men kinderen kansen geeft via onderwijs, voeding en begeleiding, bouwt men aan een betere samenleving.
Die woorden bleven bij mij hangen.
Reflectie: lessen die wij kunnen meenemen
Na afloop van het bezoek keerden wij terug naar Bogotá. In de bus heerste een bijzondere stilte. Iedereen was onder de indruk van wat wij hadden gezien.
Tijdens zulke momenten begin je automatisch na te denken over je eigen samenleving. Ook op Curaçao kennen wij sociale problemen en armoede. Toch besefte ik opnieuw hoe belangrijk mentaliteit en gemeenschapszin zijn.
Wat mij in El Arroyo het meest trof, was niet de armoede zelf, maar de wilskracht van de mensen. Men wacht daar niet passief af tot anderen alles oplossen. Men probeert, ondanks beperkte middelen, samen iets op te bouwen.
Dit is misschien wel de grootste les van deze reis.
Wanneer wij op Curaçao en eigenlijk overal, met dezelfde inzet, creativiteit en solidariteit zouden samenwerken, dan kunnen ook wij veel meer bereiken. Grote veranderingen beginnen vaak met kleine daden van menselijkheid.
In de volgende aflevering meer over onze bustocht naar Paipa via Puente Boyacá.
Heeft u vragen aan Anthoiny Haile: anthonyhaile@yahoo.com / 5126220
